Naast onder andere Natuurpunt Pelt, Waterland (die onderzoek deed naar de waterkwaliteit), Waterschap De Dommel en de gemeente Valkenswaard, maakt ook de actiegroep Extinction Rebellion(XR) zich sterk voor een schonere rivier. 

Onderzoek wijst op slechte waterkwaliteit 

In het najaar van 2024 brachten Natuurpunt Pelt en Waterland de waterkwaliteit van de Dommel in kaart als onderdeel van het Waterheldenproject. Uit hun metingen bleek dat de ecologische toestand van de rivier matig tot slecht is.

De verontreiniging van de Dommel wordt veroorzaakt door een combinatie van factoren:

• Overstort van rioolwater: Bij hevige en langdurige regenval kunnen rioleringen het water niet meer aan, waardoor ongezuiverd rioolwater direct in de Dommel terechtkomt. Dit bevat onder andere antibiotica, medicijnen, drugs en detergenten.
• Bacteriologische verontreiniging: Er is een grote overschrijding van E.coli, een bacterie uit de darmen van mensen en dieren, wat wijst op fecale vervuiling.
• Fosfaatoverschrijdingen: Op meerdere locaties werd driemaal de toegelaten fosfaatnorm gemeten, mede door onvoldoende verwijdering in waterzuiveringsinstallaties.
• Industriële en landbouwlozingen: Naast huishoudelijk afvalwater dragen ook industrie en landbouw bij aan de vervuiling.
• Chlorideconcentraties: Hoewel deze binnen de norm bleven, was dat mede te danken aan verdunning door veel neerslag en lagere lozingen vanuit de industrie (zoals Nyrstar).

Met name de hoge fosfaatwaarden en bacteriologische vervuiling – onder meer door menselijke en dierlijke uitwerpselen – baren zorgen. De organisaties roepen overheden, bedrijven en burgers op om maatregelen te nemen, zoals een betere controle op overstorten.

Politiek en Waterschap betrokken

Ook de gemeente Valkenswaard maakt zich zorgen over de impact van de lozingen. De lokale partij H&G stelde vragen aan het gemeentebestuur en dringt aan op een krachtig signaal richting Vlaanderen. Hoewel de gemeente formeel geen invloed heeft zij toegezegd zich actief in te zetten voor schoner water. Waterschap De Dommel voert gesprekken met Nyrstar en de Vlaamse overheid.