Veel vacatures en dure inhuur

Er staan 17 vacatures open en daarnaast zijn er drie langdurig zieken. Om de dienstverlening overeind te houden, moet de gemeente dure externe krachten inhuren. Dat aandeel schommelt rond de 20 procent van de totale bezetting. Dat is iets meer dan het landelijk gemiddelde voor een kleine gemeente. Dat gemiddelde percentage aan externe inhuur ligt rond de 15% tot 17%. Officieel is de inhuur bedoeld als tijdelijke oplossing, maar hoe 'tijdelijk' is tijdelijk.

Fouten én onbeantwoorde vragen

Het tekort aan vast personeel leidt niet alleen tot fouten, zoals het verkeerd opnemen van het raadsgriffierbudget (€120.000) en de paspoortinkomsten (€112.000), maar ook tot iets fundamentelers: een gebrek aan grip. Toen fractie Lokaal Heeze-Leende vroeg hoeveel extra personeel nodig is om de taken die het Rijk naar de gemeente doorschuift uit te voeren, moest het college het antwoord schuldig blijven. Pas in de begroting 2026-2029 zou hier duidelijkheid over komen. Dat een gemeente niet in staat is zulke kernvragen tijdig te beantwoorden, is veelzeggend voor de staat van de organisatie.

Toenemende druk

Ondertussen blijven de taken zich opstapelen: van crisisbeheersing en opvang van ontheemden tot extra verantwoordelijkheden op het gebied van openbare orde en veiligheid. Daarvoor is structureel te weinig capaciteit beschikbaar. Het is vooral de kleine vaste kern van ambtenaren die, naast de ingehuurde krachten, probeert deze druk te dragen.

Financiële gevolgen

De personele knelpunten vertalen zich direct naar de begroting. Er is sprake van een overschrijding van bijna een half miljoen euro op het onderdeel overhead voor personeel en organisatie. Daarnaast zijn er extra kosten: €80.000 voor vervanging bij langdurige ziekte, €90.000 voor inhuur bij de opvang van vluchtelingen en een structurele verhoging van accountantskosten met €50.000.

Plan van Aanpak

Het college wil de problemen aanpakken met het “Plan van aanpak 'Basis op Orde”, dat in november aan de raad wordt gepresenteerd. Het plan moet zorgen voor betere borging van processen, meer grip op de personeelscapaciteit, en een aantrekkelijker werkgeversprofiel. Maar de vraag is of dat genoeg is, en vooral of het op tijd komt. 

Kleine groep zeer actief 

Wat de stukken minder expliciet benoemen, maar in de praktijk onmiskenbaar is: de gemeente draait op een kleine, loyale groep ambtenaren die de gaten dichtloopt. Zij zorgen ervoor dat vergunningen nog verleend worden, dat financiële stukken ondanks alles op tafel komen, en dat inwoners geholpen worden. Hun inzet verdient lof – maar legt tegelijk de kwetsbaarheid van de organisatie pijnlijk bloot.